AŞIRI SOĞUK VE KARLI MEVSİMDE ABD

Hüseyin Akarçeşme

huseyin@sadabadhaber.com

1988 yılından beri zaman zaman ABD’ye gider gelirim. Newyork’ta ki Türk günü için (Türk yürüyüşü) geldiğim zamanlar oldu. Konsolosluk binamızda Rahmetli Cumhurbaşkanımız Turgut ÖZAL ile karşılıklı sohbet’e dayalı bir tanışma ve görüşmeyi burada gerçekleştirmiştim. Konsolosluk binamız Birleşmiş milletler binasının karşısında. Bütün birimleri içine alan bu binamızın buradaki adı hala TÜRKEVİ olarak zikredilir ve kapısında da Türkçe olarak TÜRKEVİ yazar. Her ne kadar çok soğuk ve karlı bir ortamda ziyaret olsa da ulaşımın yok seviyeye indiği bir zamana denk gelse de yinede yazacak bir şeyler var burada.

Bu gezide kar ile mücadeleyi yakından takip etme imkanım oldu.

Burada insanların duyarlı ve bilinçli olduğunu bir kere daha keşfediyorum bu konuda. İstanbul’da zaman zaman da olsa kar yağdığında kar temizliği bilincinin kafamıza neden kazınmadığını düşünüyorum. Evlerimizin önündeki biriken karları temizleme gereği görmeyen bir mantık içerisinde evinin önündeki karları yola atma davranışımız geliyor aklıma. Yani bir tarafı temizlerken bir tarafı kirletme yanlışlığımız. Geçmişte İstanbul’da karları yola niye atıyorsun diye sorduğumda arabalar geçince onları eritirler mantıksızlığı içeren cevaplar aldığım geliyor hemen aklıma. Arabasının üstünde bir karış karla yola çıkan insanlara bu karları temizlemeden çıkma dediğimde abi ne gerek var, yolda erir düşer diyenleri hatırlıyorum şimdi. (Karlar yola da atılmaz, yaya yoluna da. Müsait bir yere öbek yapılır, belediye kamyonu yükler götürür.) Herkes evinin önünü temizlerse memleketimiz topyekun tertemiz olur prensibini hatırlıyorum. Burada kar ile mücadelede belediye ile halk birlikte çalışıyor. Özel kamyonetler ve jeeplerin önüne kar kürüme aparatı takıyorlar, yolları temizlemede katkı sağlıyorlar. Bu arada hem hizmet yapıyorlar, hem de para kazanmış oluyorlar.

Villa tipi evlerin bahçe duvarının olmaması buraların güvenli olduğunun işareti olsa gerek. Diğer yandan bir evin bahçesine izinsiz girdiğinizde mülk sahibi sizi silahla vursa mahkemeden haklı çıkabiliyormuş. Haneye tecavüz-Nefsi müdafaa. ABD de binalarda bütün giriş kapılarının dışarı açılır olması başta deprem olmak üzere tedbir için düşünülmüş ve yıllardan beri de uygulanıyor. Amerikan televizyonlarından Mundo Fox kanalından İspanyolca muhteşem Süleyman’ı izlemekte varmış bu uzak coğrafyada. Birçok ülkede olduğu gibi burada da insanların Osmanlı’yı merak ettiğini ve ilgiyle izlediğini görüyorum.

Türkiye’den farklı gördüğüm bir durumda; posta ile gelen kolinin sahibi evde yoksa kapının önüne bırakılması ve o pakete kimsenin dokunmaması.

Newyork- Manhattan ABD’nin ve de bütün dünyanın en renkli metropolü. Bütün dünya milletlerinden insanları aynı anda burada görebiliyorsunuz. NY Manhattan’da Birleşmiş milletler binası, Hürriyet heykeli, madam Tissout müzesi, ünlü kabareler, tiyatrolar, ünlü kütüphaneler, dünya devi şirketlerin yönetim binaları, uluslararası bankaların ofisleri, Brooklyn Köprüsü, devasa gökdelenleri var. Her eyaletin farklı uygulamaları ve kanunları var. Örneğin; Sigara fiyatı New Jersey’de 8,30 USD, Newyork’ta 10,30 USD.  Sigara ile mücadele hat safhada bu ülkede. Newyork ABD’nin İstanbul’u diyebiliriz. Washington da Ankara gibi sakin. NJ-Newyork arası otobüsle seyahat ederken hep dikkatimi çeker. Arazinin yapısı gereği bulunan sert taşları (köprü ve viyadük altına denk düşenleri) sabit dekor yapmışlar. Doğal kayalıkların ve betonizmin kombinasyonu. Sonuç olarak Newyork uluslararası ticaretin ve paranın merkezi, Washington ise kültür, sanat ve sergi merkezidir diyebiliriz.